<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>1405-3195</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Agrociencia]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Agrociencia]]></abbrev-journal-title>
<issn>1405-3195</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Colegio de Postgraduados]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S1405-31952008000700007</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Capsaicinoides en chiles nativos de Puebla, México]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Capsaicinoids in chile pepper landraces of Puebla, Mexico]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Morán-Bañuelos]]></surname>
<given-names><![CDATA[S. Hirán]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Aguilar-Rincón]]></surname>
<given-names><![CDATA[V. Heber]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Corona-Torres]]></surname>
<given-names><![CDATA[Tarsicio]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Castillo-González]]></surname>
<given-names><![CDATA[Fernando]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Soto-Hernández]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. Marcos]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A02"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[San Miguel-Chávez]]></surname>
<given-names><![CDATA[Rubén]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A02"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution><![CDATA[,Colegio de Postgraduados Genética ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Montecillo Estado de México]]></addr-line>
</aff>
<aff id="A02">
<institution><![CDATA[,Colegio de Postgraduados Botánica ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Montecillo Estado de México]]></addr-line>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>11</month>
<year>2008</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>11</month>
<year>2008</year>
</pub-date>
<volume>42</volume>
<numero>7</numero>
<fpage>807</fpage>
<lpage>816</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S1405-31952008000700007&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S1405-31952008000700007&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S1405-31952008000700007&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[Los recursos genéticos del chile (Capsicum spp.) son importantes por ser la fuente natural de capsaicinoides que confieren el sabor picante a los frutos. Los reportes sobre la amplitud de esta característica en los chiles nativos cultivados por agricultores tradicionales en México son escasos. Por tanto, el objetivo del presente estudio fue identificar y cuantificar los capsaicinoides predominantes en 22 poblaciones recolectadas en nueve municipios de Puebla, México, mediante la extracción de la oleorresina de frutos secos. Todos los chiles estudiados pertenecen a la especie C. annuum y son de los tipos Miahuateco, Copi, Nativos de Tecomatlán y Poblano. Los contenidos de capsaicina y dihidrocapsaicina en los extractos filtrados fueron determinados mediante cromatografía líquida de alta resolución (HPLC): el de capsaicina fue mayor que el de dihidrocapsaicina, excepto en dos recolectas de los Municipios de Tlacotepec y Texmelucan. El contenido de capsaicinoides varió entre y dentro de los tipos de chile. En el tipo Copi el contenido de capsaicina de chile seco varió de 36.86 a 556.78 µg g-1y el de dihidrocapsaicina de 30.54 a 348.26 µg g-1; de chile seco en el tipo Miahuateco fue 21.54 a 158.07 µg g-1 y 19.54 a 99.24 µg g-1. La colecta de chile Copi CP654cl, proveniente de Xochitlán, tuvo los valores mayores para ambos alcaloides. Se puede concluir que hay materiales con potencial para seleccionar hacia distintos grados de picor.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[The genetic resources of pepper (Capsicum spp.) are important because they are the natural source of capsaicinoids that confer hotness to its fruits. There is little information about the magnitude of this characteristic in native peppers grown by traditional agriculture in México. Therefore, the objective of this study was to identify and quantify the predominant capsaicinoids in 22 pepper populations collected in nine municipalities of the State of Puebla, México, using oleoresin extraction from dry pepper fruits. All peppers studied belong to the species C. annuum and are of the following types: Miahuateco, Copi, Natives of Tecomatlán and Poblano. Capsaicin and dihydrocapsaicin contents in filtered extracts were determined by high performance liquid chromatography (HPLC). Capsaicin content was greater than dihydrocapsaicin content, except in two samples from Tlacotepec and Texmelucan municipalities. Capsaicinoid concentration varied among and within pepper types. In Copi peppers capsaicin concentration ranged from 36.86 to 556.78 µg g-1dry weight, and dihydrocapsaicin concentration ranged from 30.54 to 348.26 µg g-1. The range of capsaicin and dihydrocapsaicin concentration in Miahuateco peppers was 21.54 to 158.07 µg g-1 and 19.54 to 99.24 µg g-1. The Copi pepper CP654cl collected from Xochitlán had the greatest values for both alkaloids. It may be concluded that there are peppers with the potential to select for different grades of hotness.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="es"><![CDATA[Capsicum annuum]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[capsaicina]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[chile Copi]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[chile Miahuateco]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[dihidrocapsaicina]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[nativos de Tecomatlán]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Capsicum annuum]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[capsaicin]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Copi pepper]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Miahuateco pepper]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[dihydrocapsaicin]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[native Tecomatlán pepper]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><body><![CDATA[ <p align="justify"><font face="verdana" size="4">Fitociencia</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="4"><b>Capsaicinoides en chiles nativos de Puebla, M&eacute;xico </b></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="3"><b>Capsaicinoids in chile pepper landraces of Puebla, Mexico</b></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><b>S. Hir&aacute;n Mor&aacute;n&#150;Ba&ntilde;uelos<sup>1</sup>*, V. Heber Aguilar&#150;Rinc&oacute;n<sup>1</sup>, Tarsicio Corona&#150;Torres<sup>1</sup>, Fernando Castillo&#150;Gonz&aacute;lez<sup>1</sup>, R. Marcos Soto&#150;Hern&aacute;ndez<sup>2</sup> y Rub&eacute;n San Miguel&#150;Ch&aacute;vez<sup>2</sup></b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>1</sup> Gen&eacute;tica, Campus Montecillo. Colegio de Postgraduados. 56230. Montecillo, Estado de M&eacute;xico. * Autor responsable</i>: (<a href="mailto:shiran@colpos.mx">shiran@colpos.mx</a>)</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>2 </sup>Bot&aacute;nica, Campus Montecillo. Colegio de Postgraduados. 56230. Montecillo, Estado de M&eacute;xico.</i></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Recibido: Enero, 2008.     <br> Aprobado: Julio, 2008.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Resumen</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los recursos gen&eacute;ticos del chile <i>(Capsicum </i>spp.) son importantes por ser la fuente natural de capsaicinoides que confieren el sabor picante a los frutos. Los reportes sobre la amplitud de esta caracter&iacute;stica en los chiles nativos cultivados por agricultores tradicionales en M&eacute;xico son escasos. Por tanto, el objetivo del presente estudio fue identificar y cuantificar los capsaicinoides predominantes en 22 poblaciones recolectadas en nueve municipios de Puebla, M&eacute;xico, mediante la extracci&oacute;n de la oleorresina de frutos secos. Todos los chiles estudiados pertenecen a la especie <i>C. annuum </i>y son de los tipos Miahuateco, Copi, Nativos de Tecomatl&aacute;n y Poblano. Los contenidos de capsaicina y dihidrocapsaicina en los extractos filtrados fueron determinados mediante cromatograf&iacute;a l&iacute;quida de alta resoluci&oacute;n (HPLC): el de capsaicina fue mayor que el de dihidrocapsaicina, excepto en dos recolectas de los Municipios de Tlacotepec y Texmelucan. El contenido de capsaicinoides vari&oacute; entre y dentro de los tipos de chile. En el tipo Copi el contenido de capsaicina de chile seco vari&oacute; de 36.86 a 556.78 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>y el de dihidrocapsaicina de 30.54 a 348.26<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>; de chile seco en el tipo Miahuateco fue 21.54 a 158.07<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1 </sup>y 19.54 a 99.24<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>. La colecta de chile Copi CP654cl, proveniente de Xochitl&aacute;n, tuvo los valores mayores para ambos alcaloides. Se puede concluir que hay materiales con potencial para seleccionar hacia distintos grados de picor.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Palabras clave:</b> <i>Capsicum annuum, </i>capsaicina, chile Copi, chile Miahuateco, dihidrocapsaicina, nativos de Tecomatl&aacute;n.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Abstract</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">The genetic resources of pepper <i>(Capsicum </i>spp.) are important because they are the natural source of capsaicinoids that confer hotness to its fruits. There is little information about the magnitude of this characteristic in native peppers grown by traditional agriculture in M&eacute;xico. Therefore, the objective of this study was to identify and quantify the predominant capsaicinoids in 22 pepper populations collected in nine municipalities of the State of Puebla, M&eacute;xico, using oleoresin extraction from dry pepper fruits. All peppers studied belong to the species <i>C. annuum </i>and are of the following types: Miahuateco, Copi, Natives of Tecomatl&aacute;n and Poblano. Capsaicin and dihydrocapsaicin contents in filtered extracts were determined by high performance liquid chromatography (HPLC). Capsaicin content was greater than dihydrocapsaicin content, except in two samples from Tlacotepec and Texmelucan municipalities. Capsaicinoid concentration varied among and within pepper types. In Copi peppers capsaicin concentration ranged from 36.86 to 556.78 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>dry weight, and dihydrocapsaicin concentration ranged from 30.54 to 348.26 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>. The range of capsaicin and dihydrocapsaicin concentration in Miahuateco peppers was 21.54 to 158.07<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup> and 19.54 to 99.24 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>. The Copi pepper CP654cl collected from Xochitl&aacute;n had the greatest values for both alkaloids. It may be concluded that there are peppers with the potential to select for different grades of hotness.</font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Key words:</b> <i>Capsicum annuum, </i>capsaicin, Copi pepper, Miahuateco pepper, dihydrocapsaicin, native Tecomatl&aacute;n pepper.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>INTRODUCCI&Oacute;N</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los frutos de chile <i>(Capsicum </i>spp.) son relevantes en la alimentaci&oacute;n humana y se consumen en  fresco  y  como  condimento.  La planta sintetiza  y acumula  capsaicinoides,   un grupo  de alcaloides    responsables    del    picor    y   ubicados principalmente en el tejido de la placenta adyacente a las semillas (De, 2003; Ben&#150;Chaim <i>et al., </i>2006). Su contenido depende del genotipo, la madurez del fruto y las condiciones de cultivo (Zewdie y Bosland, 2000). Los principales capsaicinoides son nornorcapsaicina, norcapsaicina, capsaicina, homocapsaicina, nornordi&#150;hidrocapsaicina, nordihidrocapsaicina, dihidrocapsaicina, y homodihidrocapsaicina. La capsaicina (CAP, N&#150;&#91;(4&#150;hidroxi&#150;3&#150;methoxifenil)methil&#93;&#150;8&#150;metill(&#150;6&#150;nonenamida) y la dihidrocapsaicina (DH, N&#150;&#91;(4&#150;hidroxi&#150;3&#150;metoxifenil)metil&#93;&#150;8&#150;metilnonanamida) son los responsables de m&aacute;s de 90 % del picor (Betts, 1999; Manirakiza <i>et al., </i>2003).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los capsaicinoides tambi&eacute;n poseen propiedades analg&eacute;sicas, anti&#150;inflamatorias, antioxidantes e incluso anticancer&iacute;genas al inhibir el crecimiento dependiente de andr&oacute;genos en c&eacute;lulas cancer&iacute;genas de seno, colon, adenocarcinoma g&aacute;strico y de pr&oacute;stata (Djamgoz e Isbilen, 2006; Mori <i>et al., </i>2006). El potencial de los chiles como fuentes de capsaicinoides en la industria farmac&eacute;utica ha promovido su estudio fitoqu&iacute;mico. La investigaci&oacute;n se ha enfocado a variedades mejoradas de tipos de chile (Sathiyamurthy <i>et al., </i>2002; Kumar <i>et al., </i>2003), en especial de tipo habanero (C. <i>chinense </i>Jacq.) por su mayor contenido de alcaloides. En la variedad Red Savina Habanero hay 577 000 Unidades Scoville de Picor (USP), y recientemente se ha identificado a la variedad Naga Jolokia (C. <i>chinense) </i>de India como la m&aacute;s picante, con m&aacute;s de 1 000 000 USP (Frontal Agritech, 2007). No obstante, es probable que en el &aacute;rea de origen y domesticaci&oacute;n de esta especie exista una mayor amplitud y variabilidad en la concentraci&oacute;n de capsaicinas, aunque hay pocos estudios al respecto.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En el Estado de Yucat&aacute;n, M&eacute;xico, el contenido de capsaicinoides en los morfotipos de chile nativos de las especies <i>C. chinense </i>y <i>C. annuum </i>var&iacute;a de 1000 a m&aacute;s de 235 000 USP (Alpizar <i>et al., </i>2002; C&aacute;zares <i>et al., </i>2005; Casanova <i>et al., </i>2006). Tal variaci&oacute;n estar&iacute;a determinada por el genotipo, las condiciones clim&aacute;ticas y las pr&aacute;cticas de cultivo en cada localidad, asociadas a su vez con la selecci&oacute;n, multiplicaci&oacute;n e intercambio tradicional de semillas, as&iacute; como con el uso culinario de cada tipo de chile, pues los consumidores identifican caracter&iacute;sticas organol&eacute;pticas espec&iacute;ficas.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En M&eacute;xico, los tipos de chile m&aacute;s sembrados son los serranos, de &aacute;rbol, jalape&ntilde;os, guajillos pasilla, anchos, piquines, habanero y manzano (Laborde y Pozo, 1984; Hern&aacute;ndez <i>et al., </i>1999). Sin embargo, se desconoce la distribuci&oacute;n geogr&aacute;fica precisa y no se ha estudiado la diversidad gen&eacute;tica de un conjunto de chiles nativos. En el Estado de Puebla, Aguilar <i>et al. </i>(2006) encontraron que entre Miahuatl&aacute;n y Tecamachalco predomina el cultivo de chile con riego y de diversos or&iacute;genes, debido al flujo de germoplasma en la etapa de alm&aacute;cigo, e identificaron variedades de chile ancho de tipo Miahuateco que se diferencian del tipo Poblano por tener frutos m&aacute;s angostos y con cajete menos acentuado; adem&aacute;s, el tipo Copi, de forma alargada se usa seco para preparar salsas. En Tecomatl&aacute;n, Puebla, se cultivan en temporal y en terrenos pedregosos de baja profundidad, tres tipos de chile que por el color del fruto maduro se identifican como amarillo, colorado y negro. Cada uno de estos tipos de chile son ingredientes esenciales de platillos tradicionales locales y aunque se les reconoce por sus diferencias en sabor y picor, no se ha realizado un estudio fitoqu&iacute;mico con materiales nativos que permita su clasificaci&oacute;n, ya que las escalas disponibles han sido desarrolladas en otros pa&iacute;ses. As&iacute;, tipos de chile como el Ancho se ubican en el mismo nivel, aunque en M&eacute;xico hay una amplia diversidad que no est&aacute; reflejada en esas escalas. La comercializaci&oacute;n de los tipos de chile se efect&uacute;a sin considerar los grados de picor. Por tanto, incluir este atributo permitir&iacute;a generar variedades con valor agregado por sus caracter&iacute;sticas espec&iacute;ficas de picor, dirigidas a diferentes necesidades de mercado.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En 1912 se estableci&oacute; la escala de picor en USP, basada en diluciones de extractos de diversos chiles (Ishikawa, 2003) y m&eacute;todos anal&iacute;ticos como la espectrofotometr&iacute;a y cromatograf&iacute;a de gases. Adem&aacute;s, con la cromatograf&iacute;a l&iacute;quida de alta resoluci&oacute;n (HPLC) los an&aacute;lisis del tipo y cantidad de estos alcaloides son m&aacute;s precisos (Collins <i>et al., </i>1995; Karnka <i>et al., </i>2002; Kurian y Starks, 2002) para evaluar capsaicinoides. Por ello, el objetivo del presente trabajo fue identificar y cuantificar capsaicina y dihidrocapsaicina de 22 tipos de chile nativo cultivados en el Estado de Puebla.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>MATERIALES Y M&Eacute;TODOS</b></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Material vegetal</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En 2005, en Montecillo, Texcoco, se establecieron en invernadero 22 poblaciones de chile nativo de la especie <i>C. annuum </i>L. procedentes de nueve municipios del Estado de Puebla, M&eacute;xico, recolectadas en 2004 (<a href="/img/revistas/agro/v42n7/a7c1.jpg" target="_blank">Cuadro 1</a>). Quince fueron de tipo Miahuateco, tres de Copi, tres nativos de Tecomatl&aacute;n (Amarillo, Colorado y Negro) y una de chile Mulato (Aguilar <i>et al., </i>2006). Los frutos se cosecharon en estado de madurez y se secaron a temperatura ambiente.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Extracci&oacute;n de capsaicinoides</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">El pericarpio y la placenta de 10 frutos de diferentes plantas de cada colecta se mezcl&oacute;, pulveriz&oacute; y homogeneiz&oacute; usando N<sub>2</sub>. El polvo total se almacen&oacute; en oscuridad hasta su an&aacute;lisis. Se hicieron dos extracciones por colecta y en cada una se deposit&oacute; 0.5 g de chile pulverizado y 5 mL de acetonitrilo grado HPLC en tubos de vidrio. Los tubos estuvieron 5 h en ba&ntilde;o de agua a 60 &deg;C, agitando cada 30 min. El sobrenadante se llev&oacute; a temperatura ambiente y se filtr&oacute; por duplicado una alicuota de 2 mL, a trav&eacute;s de acrodiscos de 25 mm de di&aacute;metro y poro de 0.45 <i>&micro;</i>m (Millipore Co.). Los extractos filtrados se colocaron en viales de vidrio (2 mL) y se mantuvieron en oscuridad. Se obtuvieron cuatro muestras por colecta, dos de cada extracci&oacute;n.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Cuantificaci&oacute;n de capsaicinoides</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Las muestras se analizaron en un cromat&oacute;grafo de l&iacute;quidos de alta resoluci&oacute;n (HPLC) Hewlett Packard&reg; serie 1100, con un muestreador autom&aacute;tico (Agilent&reg;, Serie 1200 Mod. G1329A) y un detector de arreglo de diodos al que se acondicion&oacute; una columna C<sub>18</sub> con part&iacute;culas de 25 <i>&micro;</i>m de di&aacute;metro (Waters Spherisorb ODS&reg;, Sigma Co.), 150 mm de longitud y 4.7 mm de di&aacute;metro. El aparato se calibr&oacute; a 202 nm de absorbancia, ya que el an&aacute;lisis previo del espectro de absorbancia del est&aacute;ndar capsaicina: dihidrocapsaicina, 65:35 (Natural Capsaicin&reg;, Sigma Co.) detect&oacute; con esta longitud de onda el pico m&aacute;ximo (<a href="#f1">Figura 1</a>). Esto coincidi&oacute; con Mathur <i>et al. </i>(2000), quienes hicieron sus lecturas a 201 nm. Se inyectaron 20 <i><i>&micro;</i>L </i>de cada muestra, filtrados a trav&eacute;s de una membrana de nylon con poro de 0.45 <i>&micro;</i>m<i> </i>y 47 mm de di&aacute;metro (Millipore&reg; Co.). El tiempo de an&aacute;lisis fue 5 min y la fase m&oacute;vil consisti&oacute; en acetonitrilo y soluci&oacute;n amortiguadora de fosfato de potasio monob&aacute;sico 35 mM en proporci&oacute;n 65:35, con flujo isocr&aacute;tico de 1.7 mL min<sup>&#150;1</sup> a 28 &deg;C.</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><a name="f1"></a></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><img src="/img/revistas/agro/v42n7/a7f1.jpg"></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Para identificar y cuantificar la capsaicina y dihidrocapsaicina se us&oacute; est&aacute;ndar externo; se prepararon soluciones de los compuestos puros 8&#150;metil&#150;N&#150;vanillil&#150;6&#150;nonenamida (Capsaicin&reg;, Sigma Co.) y 8&#150;metil&#150;N&#150;vanillilnonamida (Dihidrocapsaicin&reg;, Sigma Co.), a concentraciones de 0.0016, 0.003, 0.006, 0.012 y 0.024 mg mL<sup>&#150;1</sup>en metanol grado HPLC. Con las lecturas de cada serie de soluciones est&aacute;ndar para &aacute;reas de pico de absorci&oacute;n y concentraci&oacute;n de capsaicinoide, se obtuvieron las ecuaciones de regresi&oacute;n (<a href="#c2">Cuadro 2</a>) para calcular el contenido de ambos compuestos en las muestras. La suma del contenido de capsaicina y dihidrocapsaicina se transform&oacute; a USP con base en la relaci&oacute;n 1 <i>&micro;g </i>de capsaicinoides totales que equivale a 15 USP (AOAC, 1998). El dise&ntilde;o experimental fue completamente al azar con cuatro repeticiones. Se hizo un an&aacute;lisis de varianza con base en un modelo lineal; las diferencias entre tipos y entre poblaciones dentro de tipo se compararon con la prueba de Tukey (p<u>&lt;</u>0.01). Se us&oacute; el programa SAS versi&oacute;n 8.0 (SAS Institute, 1999).</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><a name="c2"></a></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="center"><font face="verdana" size="2"><img src="/img/revistas/agro/v42n7/a7c2.jpg"></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>RESULTADOS Y DISCUSI&Oacute;N</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los cromatogramas permitieron identificar los picos de absorci&oacute;n con tiempos de retenci&oacute;n promedio de 1.745&plusmn;0.013 min de capsaicina y 2.161&plusmn;0.019 min de dihidrocapsaicina. Son similares a los encontrados por Kurian y Starks (2002) de 1.87 y 2.38 min, al usar como fase m&oacute;vil una soluci&oacute;n de metanol 60%: agua 20%: acetonitrilo 20%. Hubo una serie de picos adicionales no identificados, aunque probablemente correspondan a otros tipos de capsaicinoides susceptibles de ser reconocidos al usar otros est&aacute;ndares externos. Los resultados para ambos capsaicinoides fueron diferentes (p<u>&lt;</u>0.01) entre poblaciones; as&iacute; como para la descomposici&oacute;n de la variaci&oacute;n entre tipos y entre poblaciones dentro de cada tipo (<a href="/img/revistas/agro/v42n7/a7c3.jpg" target="_blank">Cuadro 3</a>).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">La variaci&oacute;n entre colectas fue amplia: 21.54 a 556.78<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>para CAP y 19.54 a 348.25<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>para DH (<a href="#c4">Cuadro 4</a>). Los valores m&aacute;ximos para ambos compuestos se registraron en la poblaci&oacute;n de chile Copi CP654cl de Xochitl&aacute;n y los valores m&iacute;nimos en la de Miahuateco CP639 de Tehuac&aacute;n. Hubo una alta correlaci&oacute;n (r=0.98) entre ambos compuestos; adem&aacute;s, la ecuaci&oacute;n de regresi&oacute;n <i>dh=7.</i>8+0.6 <i>c, </i>donde <i>dh </i>y <i>c </i>representan los contenidos de cada uno de ellos, indica que en la mayor&iacute;a de las colectas el contenido de capsaicina fue mayor que de dihidrocapsaicina, excepto para CP643 y CP658 donde la proporci&oacute;n relativa fue 1:1.05 y 1:1.68 (<a href="#c4">Cuadro 4</a>). C&aacute;zares <i>et al. </i>(2005) observaron proporciones relativas semejantes (1:1.5 y 1:1.8) en poblaciones del tipo Sukurre y Bobo que tambi&eacute;n pertenecen a la especie <i>C. annuum. </i>En <i>C. annuum </i>la proporci&oacute;n es cercana a 1:1, en tanto que para <i>C. frutescens </i>L. es 2:1 (Manirakiza <i>et al. </i>(2003); adem&aacute;s, Cruz (2007)<sup><a href="#nota">3</a></sup> observ&oacute; un mayor contenido de DH en muestras de <i>C. pubescens.</i></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><a name="c4"></a></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><img src="/img/revistas/agro/v42n7/a7c4.jpg"></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">El contenido de ambos capsaicinoides entre poblaciones dentro de cada tipo fue amplio (<a href="#c4">Cuadro 4</a>). En el caso de Miahuateco, que estuvo representado por un mayor n&uacute;mero de colectas, para CAP vari&oacute; desde 21.54<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>en CP639, proveniente de Tehuac&aacute;n hasta 158.07 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>en CP655 de Xochitl&aacute;n, este &uacute;ltimo significativamente mayor que las otras colectas dentro de su tipo; y para DH de 19.54 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>a 99.24<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>en  las  mismas  colectas.   El  material   CP641   de Miahuatl&aacute;n tambi&eacute;n mostr&oacute; contenidos de CAP y DH significativamente m&aacute;s altos que la mayor&iacute;a de las colectas del tipo Miahuateco.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En los chiles tipo Copi, CP654cl proveniente de Xochitl&aacute;n (556.78 y 348.25<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>) fue significativamente mayor que CP654c del mismo origen (36.86 y 30.54<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>) y que CP656 de Tecamachalco; en este caso se observ&oacute; una relaci&oacute;n entre el contenido de este alcaloide y el largo y ancho de los frutos (<a href="/img/revistas/agro/v42n7/a7c1.jpg" target="_blank">Cuadros 1</a> y <a href="#c4">4</a>). En las poblaciones nativas de Tecomatl&aacute;n, la Amarillo (CP661a) tuvo un contenido de capsaicinoides significativamente mayor que el resto, incluso para CAP cerca del doble de Colorado CP661c.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Con la suma del contenido de ambos capsaicinoides y su transformaci&oacute;n a USP, se calcul&oacute; una medida del grado de picor de cada colecta (<a href="#c4">Cuadro 4</a>). Con base en la escala de picor de Ravishankar <i>et al. </i>(2003), la mayor&iacute;a de los chiles estuvo en un nivel moderado (0 a 5000 USP) y s&oacute;lo la colecta CP654cl en el nivel medio (5000 a 20 000 USP).</font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2">Las colectas tipo Miahuateco mostraron una amplia variaci&oacute;n en picor, de 616 a 3859 USP, que las ubica dentro de los niveles atribuidos a los tipos Jalape&ntilde;o (3500 a 4500 USP), Poblano (2500 a 3000 USP), Pasilla (2500 USP), Anaheim (1000 a 1400 USP) y Ancho (1000 USP). Esta variaci&oacute;n puede asociarse con la diversidad del germoplasma que se cultiva y su din&aacute;mica, es decir, el flujo de materiales dentro de la regi&oacute;n y la introducci&oacute;n de pl&aacute;ntulas provenientes de otros municipios. La presencia de chiles Miahuatecos de bajo picor pudiera indicar que su pureza ha disminuido, como sugieren Aguilar <i>et al. </i>(2006) y los agricultores de mayor edad, quienes se&ntilde;alan que este tipo debe ser m&aacute;s picante que el chile Poblano. Al comparar el picor promedio del representante del tipo Poblano&#150;Mulato CP658 (1183 USP) con las poblaciones de tipo Miahuateco se observa que su picor s&oacute;lo es superado por algunas de ellas, e incluso el picor del Miahuateco CP655 es mayor que el intervalo donde Ravishankar <i>et al. </i>(2003) ubican al Poblano.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">A pesar de que el material usado proven&iacute;a de frutos maduros secos y que el contenido de capsaicinoides ha disminuido en esta etapa (Estrada <i>et al.</i>, 1999; Cruz <i>et al., </i>2007), se encontr&oacute; que tanto en seco como en fresco hay poblaciones del tipo Miahuateco que pueden ser m&aacute;s picosas que el Poblano y por tanto, usarlas para preparar chiles rellenos y cubrir la demanda de algunos consumidores por platillos con mayor picor.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Es probable que la falta de selecci&oacute;n para mayor picor y la ausencia de control en el intercambio de germoplasma hayan favorecido que prevalezcan materiales con igual o menor picor que el Poblano, lo cual deber&aacute; verificarse con un mayor n&uacute;mero de representantes de este &uacute;ltimo tipo. Con base en la caracterizaci&oacute;n morfol&oacute;gica, Aguilar <i>et al. </i>(2006) han reportado en la zona de estudio la presencia de poblaciones con las caracter&iacute;sticas t&iacute;picas del Miahuateco, as&iacute; como otro grupo que presenta atributos de ambos tipos, denominados Miahuatecos&#150;Mulatos e incluso algunos que se ajustan al tipo Poblano. Los autores se&ntilde;alan, como posible causa, la introgresi&oacute;n de chiles Mulatos a la regi&oacute;n cultivada tradicionalmente con chile Miahuateco.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los chiles Copi se usan principalmente en estado maduro y seco para preparar salsas; el grado de picor de ese tipo, producido y consumido en la regi&oacute;n, va de moderado a medio. La colecta CP654cl (13 575 USP) se ubica en el nivel de picor del Serrano (7000 a 25 000 USP), en tanto que los menos picosos est&aacute;n cercanos al Poblano y Jalape&ntilde;o (3500 a 4500 USP).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los chiles nativos de Tecomatl&aacute;n conservan un grado de picor moderado similar al Anaheim (1000 a 1400 USP) y es probable que esta cualidad se haya mantenido por generaciones. Esto se debe a que los agricultores locales han conservado el germoplasma nativo, evitando su mezcla con otros tipos de mayor picor, y mantienen sus preferencias de uso: el amarillo, de mayor picor para preparar chilate, un platillo tradicional (Reyes, 1971<sup><a href="#nota">4</a></sup>); el colorado se usa en estado fresco en salsas; y el negro en estado maduro y seco para mole t&iacute;pico de la zona.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Dado que las condiciones clim&aacute;ticas en el &aacute;rea de recolecci&oacute;n son similares a las del invernadero donde se desarrollaron las plantas, es posible que los resultados sean similares a los que se obtengan en el campo; no obstante, se debe hacer una investigaci&oacute;n para verificar esta correlaci&oacute;n. El cultivo de los chiles evaluados se restringe a las comunidades y regiones citadas, est&aacute;n poco estudiados y no hay variedades mejoradas. Adem&aacute;s est&aacute;n en erosi&oacute;n gen&eacute;tica debido a su mezcla con otros chiles no picantes que demeritan su calidad gen&eacute;tica y comercial, como en el tipo Miahuateco y m&aacute;s dr&aacute;stico a&uacute;n, por la disminuci&oacute;n del &aacute;rea cultivada, como en el Municipio de Tecomatl&aacute;n.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>CONCLUSIONES</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Existe una amplia variaci&oacute;n en el contenido de capsaicina y dihidrocapsaicina en los chiles nativos evaluados. Destacaron los tipos Copi con un contenido de capsaicina de 36.86 a 556.78 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>, de dihidrocapsaicina de 30.54 a 348.26 <i>&micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup>, y con una variaci&oacute;n de menor amplitud en el tipo Miahuateco con 21.54 a 158.07<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup> y 19.54 a 99.24<i> &micro;</i>g g<sup>&#150;1</sup><b><i> </i></b>para cada capsaicinoide. Hay materiales con potencial para seleccionar hacia distintos grados de picor.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>LITERATURA CITADA</b></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Aguilar R., V. H., T. Corona T., y S. H. Mor&aacute;n B. 2006. Chiles nativos <i>(Capsicum </i>spp., Solanaceae) de los estados de Puebla y Morelos. <i>In: </i>Avances de Investigaci&oacute;n de la Red de Hortalizas del SINAREFI. L&oacute;pez L., P., y S. Montes H. (eds). Libro Cient&iacute;fico N&uacute;m. 1. Campo Experimental Baj&iacute;o INIFAP. Celaya, Guanajuato, M&eacute;xico. pp: 28&#150;58.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528430&pid=S1405-3195200800070000700001&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Alpizar L., E., J. Trujillo A., y F. J. Herrera R. 2002. Determinaci&oacute;n de capsaicinoides en chile habanero <i>(Capsicum chinense </i>Jaq.), colectados en Yucat&aacute;n. <i>In: </i>Proc. 16th Int. Pepper Conf. November 10&#150;12. Tampico, Tamaulipas, M&eacute;xico. pp: 48&#150;49.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528431&pid=S1405-3195200800070000700002&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">AOAC (Association of Official Analytical Chemists). 1998. Capsaicinoids in capsicums and their extractives. Liquid chromatographic method. Oficial Methods of Analysis of AOAC International. V. 2. 43: 13&#150;15.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528432&pid=S1405-3195200800070000700003&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Ben&#150;Chaim, A., Y. Borovsky, M. Falise, M. Mazourek, B. C. Kang, I. Paran, and M. Jahn. 2006. QTL Analysis for capsaicinoid content in <i>Capsicum. </i>Theor. Appl. Genet. 113: 1481&#150;1490.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528433&pid=S1405-3195200800070000700004&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Betts, T. A. 1999. Pungency quantitation of hot pepper sauces using HPLC. Chem. Education 76: 240&#150;244.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528434&pid=S1405-3195200800070000700005&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Casanova C., C., L. Guti&eacute;rrez P., L. Torres T., S. Peraza S., y T. Gonz&aacute;lez E. 2006. Caracterizaci&oacute;n qu&iacute;mica y molecular de la pungencia de los chiles <i>(Capsicum </i>spp.) de Yucat&aacute;n. <i>In: </i>Memoria de la Tercera Convenci&oacute;n Mundial del Chile. 9&#150;11 de julio. Chihuahua y Delicias, Chih., M&eacute;xico. pp: 27.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528435&pid=S1405-3195200800070000700006&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">C&aacute;zares S., E., P. Ram&iacute;rez V., F. Castillo G., R. M. Soto H., M. T. Rodr&iacute;guez G., y J. L. Ch&aacute;vez S. 2005. Capsaicinoides y preferencia de uso en diferentes morfotipos de chile <i>(Capsicum annuum </i>L.) del Centro&#150;Oriente de Yucat&aacute;n. Agrociencia 39: 627&#150;638.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528436&pid=S1405-3195200800070000700007&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Collins M. D., L. M. Wasmund, and P. W. Bosland. 1995. Improved method for quantifying capsaicinoids in <i>Capsicum </i>using High&#150;performance Liquid Chromatography. Hortscience 30: 137&#150;139.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528437&pid=S1405-3195200800070000700008&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Cruz P., A. B., V. A. Gonz&aacute;lez H., M. A. Guti&eacute;rrez E., A. A. Gardea B., y M. P&eacute;rez G. 2007. Capsaicinoides, vitamina C y heterosis durante el desarrollo del fruto de chile manzano. Agrociencia 41: 627&#150;635.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528438&pid=S1405-3195200800070000700009&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">De, A. K. 2003. <i>Capsicum. </i>The Genus <i>Capsicum. </i>Taylor and Francis. London. 256 p.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528439&pid=S1405-3195200800070000700010&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Djamgoz, M. B. A., and B. Isbilen. 2006. Dietary compounds as anti&#150;cancer agents: a preliminary evaluation of ion channels and membrane excitability as possible target mechanisms. Turkish Biochem. 31: 57&#150;68.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528440&pid=S1405-3195200800070000700011&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Estrada B., F. Pomar, J. D&iacute;az, F. Merino, and M. A. Bernal. 1999. Pungency level in fruits of the Padr&oacute;n pepper with different water supply. Scientia Hort. 81: 385&#150;396.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528441&pid=S1405-3195200800070000700012&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Frontal Agritech. 2007. Bih jolokia or Naga jolokia. Direcci&oacute;n URL: &lt;<a href="http://www.frontalagritech.co.in/products/bihjolokia_gen.htm" target="_blank">http://www.frontalagritech.co.in/products/bihjolokia_gen.htm</a>&gt;. (Consulta: 10 de junio de 2007).</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528442&pid=S1405-3195200800070000700013&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Hern&aacute;ndez V., S., A. P. D&aacute;vila, y K. Oyama. 1999. S&iacute;ntesis del conocimiento taxon&oacute;mico, origen y domesticaci&oacute;n del g&eacute;nero <i>Capsicum. </i>Bol. Soc. Bot. M&eacute;x. 64: 65&#150;84.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528443&pid=S1405-3195200800070000700014&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Ishikawa, K. 2003. Biosynthesis of capsaicinoids in <i>Capsicum. In: </i>De, A. K. (ed). <i>Capsicum. </i>The Genus Capsicum. Taylor and Francis. London. pp: 87&#150;95.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528444&pid=S1405-3195200800070000700015&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Karnka R., M. Rayanakorn, S. Watanesk, and Y. Veneesorn. 2002. Optimization of high&#150;performance liquid chromatographic parameters for the determination of capsaicinoid compounds using the simplex method. Analytical Sci. 18: 661&#150;665.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528445&pid=S1405-3195200800070000700016&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Kumar, B. K., A. D. Munshi, S. Joshi, and C. Kaur. 2003. Note on evaluation of chilli (<i>Capsicum annuum </i>L.) genotypes for biochemical constituents. Capsicum and Eggplant Newsletter 22: 41&#150;42.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528446&pid=S1405-3195200800070000700017&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Kurian A. L., and A. N. Starks. 2002. HPLC analysis of capsaicinoids extracted from whole orange habanero chili peppers. Food Sci. 67: 956&#150;962.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528447&pid=S1405-3195200800070000700018&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Laborde C., J. A., y O. Pozo C. 1984. Presente y Pasado del Chile en M&eacute;xico. Secretar&iacute;a de Agricultura y Recursos Hidr&aacute;ulicos. Instituto Nacional de Investigaciones Agr&iacute;colas. Publicaci&oacute;n Especial No. 85, M&eacute;xico. 80 p.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528448&pid=S1405-3195200800070000700019&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Manirakiza,  P.,  A.  Covaci,  and P.  Schepens.  2003.  Pungency principles in <i>Capsicum </i>&#150;analytical determinations and toxicology. <i>In: </i>De, A. K. (ed) Capsicum. The Genus <i>Capsicum. </i>Taylor and Francis. London. pp: 71&#150;86. </font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528449&pid=S1405-3195200800070000700020&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Mathur, R., R. S. Dangi, S. C. Dass, and R. C. Malhotra. 2000. The hottest chilli variety in India. Current Sci. 79: 287&#150;288. </font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528450&pid=S1405-3195200800070000700021&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Mori, A., S. Lehmann, J. O'Kelly, T. Kumagai1, J. C. Desmond, M. Pervan, W. H. McBride, M. Kizaki, and H. P. Koeffler. 2006. Capsaicin, a component of red peppers, inhibits the growth of androgen&#150;independent,  p53  mutant prostate  cancer cells. Cancer Res. 66: 3222&#150;3229.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528451&pid=S1405-3195200800070000700022&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Ravishankar, G. A., B. Suresh, P. Giridhar, S. Ramachandra, and J. T. Sudhakar. 2003. Biotechnological studies on Capsicum for metabolite production and plant improvement. <i>In: </i>De, A. K. (ed). Capsicum. The Genus <i>Capsicum. </i>Taylor and Francis. London. pp: 96&#150;128.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528452&pid=S1405-3195200800070000700023&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">SAS Institute. 1999. SAS/STAT. User's Guide. Version 8, Vol. 1&#150;5. SAS Publishing. Cary, N.C. 3848 p.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528453&pid=S1405-3195200800070000700024&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Sathiyamurthy, V. A., D. Veeraragavathatham, and N. Chezhiyan. 2002. Studies on the capsaicin content in chilli hybrids. Capsicum and Eggplant Newsletter 21: 44&#150;47.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528454&pid=S1405-3195200800070000700025&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">Zewdie, Y., and P. W. Bosland. 2000. Evaluation of genotype, environment, and genotype&#150;by&#150;environment interaction for capsaicinoids in <i>Capsicum annuum </i>L. Euphytica 111:185&#150;190.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528455&pid=S1405-3195200800070000700026&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><a name="nota"></a><b>NOTAS</b></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><sup>3 </sup>Cruz P., A. B. 2007. Capsaicinoides, antioxidantes y an&aacute;lisis molecular de chile manzano <i>(Capsicum pubescens </i>R. y P.) mediante RAPDs. Tesis Doctoral. Colegio de Postgraduados. Montecillo, Edo. de M&eacute;xico. 74 p.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528458&pid=S1405-3195200800070000700027&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><sup>4 </sup>Reyes S., M. 1971. Monograf&iacute;a del Pueblo de Progreso, Piaxtla, Puebla. (1828&#150;1971). In&eacute;dito. 83 p.</font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=528459&pid=S1405-3195200800070000700028&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --> ]]></body><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Aguilar R.]]></surname>
<given-names><![CDATA[V. H.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Corona T.]]></surname>
<given-names><![CDATA[T.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Morán B.]]></surname>
<given-names><![CDATA[S. H.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Chiles nativos (Capsicum spp., Solanaceae) de los estados de Puebla y Morelos]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[López L.]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Montes H.]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Avances de Investigación de la Red de Hortalizas del SINAREFI]]></source>
<year>2006</year>
<volume>1</volume>
<page-range>28-58</page-range><publisher-loc><![CDATA[Celaya^eGuanajuato Guanajuato]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Campo Experimental Bajío INIFAP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="confpro">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Alpizar L.]]></surname>
<given-names><![CDATA[E.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Trujillo A.]]></surname>
<given-names><![CDATA[J.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Herrera R.]]></surname>
<given-names><![CDATA[F. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Determinación de capsaicinoides en chile habanero (Capsicum chinense Jaq.), colectados en Yucatán]]></article-title>
<source><![CDATA[]]></source>
<year>2002</year>
<conf-name><![CDATA[16th Int. Pepper Conf.]]></conf-name>
<conf-date>November 10-12</conf-date>
<conf-loc>Tampico Tamaulipas</conf-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="journal">
<collab>Association of Official Analytical Chemists</collab>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Capsaicinoids in capsicums and their extractives: Liquid chromatographic method]]></article-title>
<source><![CDATA[Oficial Methods of Analysis of AOAC International]]></source>
<year>1998</year>
<volume>2</volume>
<numero>43</numero>
<issue>43</issue>
<page-range>13-15</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Ben-Chaim]]></surname>
<given-names><![CDATA[A]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Borovsky]]></surname>
<given-names><![CDATA[Y.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Falise]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Mazourek]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Kang]]></surname>
<given-names><![CDATA[B. C.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Paran]]></surname>
<given-names><![CDATA[I.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Jahn]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[QTL Analysis for capsaicinoid content in Capsicum]]></article-title>
<source><![CDATA[Theor. Appl. Genet]]></source>
<year>2006</year>
<volume>113</volume>
<page-range>1481-1490</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Betts]]></surname>
<given-names><![CDATA[T. A]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Pungency quantitation of hot pepper sauces using HPLC]]></article-title>
<source><![CDATA[Chem. Education]]></source>
<year>1999</year>
<volume>76</volume>
<page-range>240-244</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Casanova C.]]></surname>
<given-names><![CDATA[C.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Gutiérrez P.]]></surname>
<given-names><![CDATA[L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Torres T.]]></surname>
<given-names><![CDATA[L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Peraza S.]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[González E.]]></surname>
<given-names><![CDATA[T.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Caracterización química y molecular de la pungencia de los chiles (Capsicum spp.) de Yucatán]]></article-title>
<source><![CDATA[Memoria de la Tercera Convención Mundial del Chile. 9-11 de julio]]></source>
<year>2006</year>
<page-range>27</page-range><publisher-loc><![CDATA[Chihuahua^eChihDelicias Chih]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Cázares S.]]></surname>
<given-names><![CDATA[E.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Ramírez V.]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Castillo G.]]></surname>
<given-names><![CDATA[F.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Soto H.]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Rodríguez G.]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. T.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Chávez S.]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. L.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Capsaicinoides y preferencia de uso en diferentes morfotipos de chile (Capsicum annuum L.) del Centro-Oriente de Yucatán]]></article-title>
<source><![CDATA[Agrociencia]]></source>
<year>2005</year>
<volume>39</volume>
<page-range>627-638</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Collins]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. D.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Wasmund]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Bosland]]></surname>
<given-names><![CDATA[P. W.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Improved method for quantifying capsaicinoids in Capsicum using High-performance Liquid Chromatography]]></article-title>
<source><![CDATA[Hortscience]]></source>
<year>1995</year>
<volume>30</volume>
<page-range>137-139</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Cruz P.]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. B.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[González H.]]></surname>
<given-names><![CDATA[V. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Gutiérrez E.]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Gardea B.]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Pérez G.]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Capsaicinoides, vitamina C y heterosis durante el desarrollo del fruto de chile manzano]]></article-title>
<source><![CDATA[Agrociencia]]></source>
<year>2007</year>
<volume>41</volume>
<page-range>627-635</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[De]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Capsicum: The Genus Capsicum]]></source>
<year>2003</year>
<page-range>256</page-range><publisher-loc><![CDATA[London ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Taylor and Francis]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Djamgoz]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. B. A]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Isbilen]]></surname>
<given-names><![CDATA[B.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Dietary compounds as anti-cancer agents: a preliminary evaluation of ion channels and membrane excitability as possible target mechanisms]]></article-title>
<source><![CDATA[Turkish Biochem]]></source>
<year>2006</year>
<volume>31</volume>
<page-range>57-68</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Estrada]]></surname>
<given-names><![CDATA[B.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Pomar]]></surname>
<given-names><![CDATA[F.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Díaz]]></surname>
<given-names><![CDATA[J.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Merino]]></surname>
<given-names><![CDATA[F.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Bernal]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Pungency level in fruits of the Padrón pepper with different water supply]]></article-title>
<source><![CDATA[Scientia Hort]]></source>
<year>1999</year>
<volume>81</volume>
<page-range>385-396</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>Frontal Agritech</collab>
<source><![CDATA[Bih jolokia or Naga jolokia]]></source>
<year>2007</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Hernández V.]]></surname>
<given-names><![CDATA[S]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Dávila]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Oyama]]></surname>
<given-names><![CDATA[K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Síntesis del conocimiento taxonómico, origen y domesticación del género Capsicum]]></article-title>
<source><![CDATA[Bol. Soc. Bot. Méx]]></source>
<year>1999</year>
<volume>64</volume>
<page-range>65-84</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Ishikawa]]></surname>
<given-names><![CDATA[K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Biosynthesis of capsaicinoids in Capsicum]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[De]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Capsicum: The Genus Capsicum]]></source>
<year>2003</year>
<page-range>87-95</page-range><publisher-loc><![CDATA[London ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Taylor and Francis]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Karnka]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Rayanakorn]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Watanesk]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Veneesorn]]></surname>
<given-names><![CDATA[Y.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Optimization of high-performance liquid chromatographic parameters for the determination of capsaicinoid compounds using the simplex method]]></article-title>
<source><![CDATA[Analytical Sci]]></source>
<year>2002</year>
<volume>18</volume>
<page-range>661-665</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Kumar]]></surname>
<given-names><![CDATA[B. K.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Munshi]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. D.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Joshi]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Kaur]]></surname>
<given-names><![CDATA[C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Note on evaluation of chilli (Capsicum annuum L.) genotypes for biochemical constituents]]></article-title>
<source><![CDATA[Capsicum and Eggplant Newsletter]]></source>
<year>2003</year>
<volume>22</volume>
<page-range>41-42</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Kurian]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Starks]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. N.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[HPLC analysis of capsaicinoids extracted from whole orange habanero chili peppers]]></article-title>
<source><![CDATA[Food Sci]]></source>
<year>2002</year>
<volume>67</volume>
<page-range>956-962</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B19">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Laborde C.]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Pozo C.]]></surname>
<given-names><![CDATA[O.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Presente y Pasado del Chile en México]]></source>
<year>1984</year>
<volume>85</volume>
<page-range>80</page-range><publisher-name><![CDATA[Secretaría de Agricultura y Recursos HidráulicosInstituto Nacional de Investigaciones Agrícolas]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B20">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Manirakiza]]></surname>
<given-names><![CDATA[P]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Covaci]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Schepens]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Pungency principles in Capsicum -analytical determinations and toxicology]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[De]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Capsicum: The Genus Capsicum]]></source>
<year>2003</year>
<page-range>71-86</page-range><publisher-loc><![CDATA[London ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Taylor and Francis]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B21">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Mathur]]></surname>
<given-names><![CDATA[R]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Dangi]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Dass]]></surname>
<given-names><![CDATA[S. C.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Malhotra]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[The hottest chilli variety in India]]></article-title>
<source><![CDATA[Current Sci]]></source>
<year>2000</year>
<volume>79</volume>
<page-range>287-288</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B22">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Mori]]></surname>
<given-names><![CDATA[A]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Lehmann]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[O'Kelly]]></surname>
<given-names><![CDATA[J.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Kumagai1]]></surname>
<given-names><![CDATA[T.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Desmond]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. C.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Pervan]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[McBride]]></surname>
<given-names><![CDATA[W. H.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Kizaki]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Koeffler]]></surname>
<given-names><![CDATA[H. P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Capsaicin, a component of red peppers, inhibits the growth of androgen-independent, p53 mutant prostate cancer cells]]></article-title>
<source><![CDATA[Cancer Res]]></source>
<year>2006</year>
<volume>66</volume>
<page-range>3222-3229</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B23">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Ravishankar]]></surname>
<given-names><![CDATA[G. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Suresh]]></surname>
<given-names><![CDATA[B.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Giridhar]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Ramachandra]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Sudhakar]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. T.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Biotechnological studies on Capsicum for metabolite production and plant improvement]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[De]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Capsicum: The Genus Capsicum]]></source>
<year>2003</year>
<page-range>96-128</page-range><publisher-loc><![CDATA[London ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[Taylor and Francis]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B24">
<nlm-citation citation-type="book">
<collab>SAS Institute</collab>
<source><![CDATA[SAS/STAT. User's Guide. Version 8]]></source>
<year>1999</year>
<volume>1-5</volume>
<page-range>3848</page-range><publisher-loc><![CDATA[Cary^eN.C. N.C.]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[SAS Publishing]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B25">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Sathiyamurthy]]></surname>
<given-names><![CDATA[V. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Veeraragavathatham]]></surname>
<given-names><![CDATA[D.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Chezhiyan]]></surname>
<given-names><![CDATA[N.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Studies on the capsaicin content in chilli hybrids]]></article-title>
<source><![CDATA[Capsicum and Eggplant Newsletter]]></source>
<year>2002</year>
<volume>21</volume>
<page-range>44-47</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B26">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Zewdie]]></surname>
<given-names><![CDATA[Y.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Bosland]]></surname>
<given-names><![CDATA[P. W.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Evaluation of genotype, environment, and genotype-by-environment interaction for capsaicinoids in Capsicum annuum L]]></article-title>
<source><![CDATA[Euphytica]]></source>
<year>2000</year>
<volume>111</volume>
<page-range>185-190</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B27">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Cruz P.]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. B.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Capsaicinoides, antioxidantes y análisis molecular de chile manzano (Capsicum pubescens R. y P.) mediante RAPDs]]></source>
<year>2007</year>
<page-range>74</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B28">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Reyes S.]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Monografía del Pueblo de Progreso, Piaxtla, Puebla. (1828-1971)]]></source>
<year>1971</year>
<page-range>83</page-range></nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
