<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>0065-1737</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Acta zoológica mexicana]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Acta Zool. Mex]]></abbrev-journal-title>
<issn>0065-1737</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Instituto de Ecología A.C.]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S0065-17372011000100009</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Especies depredadoras de trips (Thysanoptera) asociadas a huertas de aguacate en Nayarit, México]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Predator species of thrips (Thysanoptera) associated with avocado orchards in Nayarit, Mexico]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CAMBERO-CAMPOS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Jhonathan]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[JOHANSEN-NAIME]]></surname>
<given-names><![CDATA[Roberto]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A02"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[GARCÍA-MARTÍNEZ]]></surname>
<given-names><![CDATA[Oswaldo]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CANTU-SIFUENTES]]></surname>
<given-names><![CDATA[Mario]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A03"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[CERNA-CHAVEZ]]></surname>
<given-names><![CDATA[Ernesto]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[RETANA-SALAZAR]]></surname>
<given-names><![CDATA[Axel]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A04"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution><![CDATA[,Universidad Autónoma Agraria Antonio Narro Departamento de Parasitología Agrícola ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Saltillo Coahuila]]></addr-line>
<country>México</country>
</aff>
<aff id="A02">
<institution><![CDATA[,Universidad Nacional Autónoma de México Instituto de Biología Colección Nacional de Insectos]]></institution>
<addr-line><![CDATA[México D.F]]></addr-line>
</aff>
<aff id="A03">
<institution><![CDATA[,Universidad Autónoma Agraria Antonio Narro Departamento de Estadística ]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Saltillo Coahuila]]></addr-line>
<country>México</country>
</aff>
<aff id="A04">
<institution><![CDATA[,Universidad de Costa Rica Ciudad de la Investigación Centro de Investigación en Estructuras Microscópicas]]></institution>
<addr-line><![CDATA[San José ]]></addr-line>
<country>Costa Rica</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>04</month>
<year>2011</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>04</month>
<year>2011</year>
</pub-date>
<volume>27</volume>
<numero>1</numero>
<fpage>115</fpage>
<lpage>121</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S0065-17372011000100009&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S0065-17372011000100009&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S0065-17372011000100009&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[El objetivo fue identificar las especies de trips depredadoras asociadas al cultivo del aguacate en el Estado de Nayarit. El trabajo se llevó a cabo en cuatro huertas de aguacate del cultivar "Hass" y una con los cultivares "Choquette" y "Hall". Se realizaron muestreos semanales de enero a diciembre de 2008, utilizando las técnicas de muestreo de derribo y redeo. Se determinaron 294 trips con hábitos depredadores, resultando 16 especies. Franklinothrips vespiformis fue la especie más representada (21.8 %), seguida de Leptothrips primigenus (21.4%), y F. orizabensis (19.0 %), las restantes especies recolectadas representaron el 37.8 %.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[The objective of this study was to identify the predaceous thrips species associated with the avocado crop in the state of Nayarit. This research was carried out in four avocado orchards of the cultivars Hass, Choquette and Hall. Weekly samples were taken from January to December, 2008, using the knockdown and net sweeping sampling methods. A total of 294 thrips were identified as predators within 16 species. Franklinothrips vespiformis was the dominant species (21.8%) followed by Lepto-Cambero-Campos et al.: Trips depredadores en aguacate de Nayarit thrips primigenus (21.4%) and F. orizabensis (19.0%), the remaining species collected accounted for 37.8%.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="es"><![CDATA[Hass]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Choquette]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Hall]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Aeolothrips]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Erythrothrips]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Franklinothrips]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Scolothrips]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Leptothrips]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Trybomia]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Hass]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Choquette]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Hall]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Aeolothrips]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Erythrothrips]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Franklinothrips]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Scolothrips]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Leptothrips]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Trybomia]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><body><![CDATA[ <p align="justify"><font face="verdana" size="4">Art&iacute;culos originales </font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="4"><b>Especies depredadoras de trips (Thysanoptera) asociadas a huertas de aguacate en Nayarit, M&eacute;xico</b></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="3"><b>Predator species of thrips (Thysanoptera) associated with avocado orchards in Nayarit, Mexico</b></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><b>Jhonathan CAMBERO&#150;CAMPOS,<sup>1*</sup> Roberto JOHANSEN&#150;NAIME,<sup>2</sup> Oswaldo GARC&Iacute;A&#150;MART&Iacute;NEZ,<sup>1</sup> Mario CANTU&#150;SIFUENTES,<sup>3</sup> Ernesto CERNA&#150;CHAVEZ<sup>1</sup> y Axel RETANA&#150;SALAZAR<sup>4</sup></b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>1 </sup>Departamento de Parasitolog&iacute;a Agr&iacute;cola, Universidad Aut&oacute;noma Agraria Antonio Narro, Buenavista, Saltillo, Coahuila, M&eacute;xico, C.P. 25315.</i> * <a href="mailto:Jhony695@gmail.com">Jhony695@gmail.com</a></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>2 </sup>Colecci&oacute;n Nacional de Insectos, Instituto de Biolog&iacute;a, Universidad Nacional Aut&oacute;noma de M&eacute;xico. A.P. 70&#150;153. C.P. 04510. M&eacute;xico, D.F.</i></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>3 </sup>Departamento de Estad&iacute;stica, UAAAN, Buenavista, Saltillo, Coahuila, M&eacute;xico, C.P. 25315.</i></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><i><sup>4 </sup>Centro de Investigaci&oacute;n en Estructuras Microsc&oacute;picas (CIEMic), Ciudad de la Investigaci&oacute;n, Universidad de Costa Rica 2060, San Jos&eacute;, Costa Rica.</i></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Recibido: 05/05/2008    <br>   Aceptado: 06/08/2010</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>RESUMEN</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">El objetivo fue identificar las especies de trips depredadoras asociadas al cultivo del aguacate en el Estado de Nayarit. El trabajo se llev&oacute; a cabo en cuatro huertas de aguacate del cultivar "Hass" y una con los cultivares "Choquette" y "Hall". Se realizaron muestreos semanales de enero a diciembre de 2008, utilizando las t&eacute;cnicas de muestreo de derribo y redeo. Se determinaron 294 trips con h&aacute;bitos depredadores, resultando 16 especies. <i>Franklinothrips vespiformis </i>fue la especie m&aacute;s representada (21.8 %), seguida de <i>Leptothrips primigenus </i>(21.4%), y <i>F. orizabensis </i>(19.0 %), las restantes especies recolectadas representaron el 37.8 %.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Palabras clave: </b>Hass, Choquette, Hall, <i>Aeolothrips, Erythrothrips, Franklinothrips, Scolothrips, Leptothrips, Trybomia.</i></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>ABSTRACT </b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">The objective of this study was to identify the predaceous thrips species associated with the avocado crop in the state of Nayarit. This research was carried out in four avocado orchards of the cultivars Hass, Choquette and Hall. Weekly samples were taken from January to December, 2008, using the knockdown and net sweeping sampling methods. A total of 294 thrips were identified as predators within 16 species. <i>Franklinothrips vespiformis </i>was the dominant species (21.8%) followed by <i>Lepto&#150;Cambero&#150;Campos </i>et al.: <i>Trips depredadores en aguacate de Nayarit thrips primigenus </i>(21.4%) and F. <i>orizabensis </i>(19.0%), the remaining species collected accounted for 37.8%.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Keys words: </b>Hass, Choquette, Hall, <i>Aeolothrips, Erythrothrips, Franklinothrips, Scolothrips, Leptothrips, Trybomia.</i></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>INTRODUCCI&Oacute;N</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">M&eacute;xico es el principal productor de aguacate a nivel mundial, con una producci&oacute;n de 1,124,565 ton, cosechadas en 114,471 ha (FAOSTAT 2008). En el pa&iacute;s, el aguacate se cultiva en 26 Estados; siendo Nayarit el segundo lugar nacional en cuanto a volumen de producci&oacute;n anual y superficie establecida, con alrededor de 2703 ha (SIAP 2009). El cultivo presenta varias especies de &aacute;caros e insectos fit&oacute;fagos que afectan la calidad y cantidad de producci&oacute;n, consider&aacute;ndose a los trips como una de las principales plagas, debido a que causan lesiones en hojas, flores y frutos peque&ntilde;os cuando se alimentan (Gonz&aacute;lez&#150;Hern&aacute;ndez <i>et al. </i>2000). Para el control de estos organismos, el m&eacute;todo m&aacute;s usado es el control qu&iacute;mico (Dughetti 1990), lo que ha creado problemas como la resistencia y el impacto ambiental por su mal uso. Es por ello que existen estudios que buscan otras alternativas como es el uso de depredadores (Lacasa &amp; Llorens 1998).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Desde hace tiempo se conoce la presencia de trips depredadores en los cultivos, a pesar de no haber sido reconocidos debido a que otras especies de este grupo presentan gran reputaci&oacute;n como plaga (Kirk 1997). La acci&oacute;n depredadora de los trips tiene como funci&oacute;n principal satisfacer sus necesidades nutricionales y en segundo lugar corresponden a las relacionadas con la competencia por espacio en la planta o en un &oacute;rgano de esta (Lacasa &amp; Llorens 1998). Sabelis &amp; Van Rinj (1997) enlistan 23 especies de Thysanoptera como depredadoras efectivas. En el Neotr&oacute;pico existe poca informaci&oacute;n de estos enemigos naturales (Mound &amp; Marullo 1996). En M&eacute;xico se conocen 10 especies depredadoras en agroecosistemas de aguacate (Johansen&#150;Naime <i>et al. </i>2007), pero ninguna de estas ha sido registrada para el Estado de Nayarit.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">El objetivo del presente trabajo fue identificar las especies de Thysanoptera depredadoras con potencial para ser evaluadas en programas de control biol&oacute;gico, recolectadas mediante diferentes t&eacute;cnicas de muestreo (redeo y derribo) en la regi&oacute;n aguacatera del Estado de Nayarit.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>MATERIAL Y M&Eacute;TODOS</b></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2">Para la obtenci&oacute;n de trips, se llevaron a cabo muestreos semanales de enero a diciembre del 2008, en cinco huertas de aguacate, localizadas en los tres municipios (Tepic, Xalisco, San Blas) de la regi&oacute;n aguacatera de Nayarit. En Tepic se recolect&oacute; en dos huertas del cultivar Hass, la primera en el Ejido Camichin de Jauja denominada Tintilagua (21&deg;29' 18.5" N, 104&deg;46' 18.4" W, 1117 msnm), siendo la &uacute;nica huerta con manejo org&aacute;nico, y la segunda en El Fort&iacute;n (21&deg;31'00.5" N, 104&deg;58'57.8" W, 1,099 msnm) del Ejido Venustiano Carranza. En Xalisco dos huertas del cultivar Hass, la huerta Chapula (21&deg;25'09.4" N, 104&deg;54'53.9" W, 1,035 msnm) dentro del Ejido Xalisco y La Carbonera (21&deg;27'34.1" N, 105&deg;00'19.1" W, 1,787 msnm) en el Ejido el Cuarente&ntilde;o. En San Blas se consider&oacute; la huerta El Cedro (21&deg;32'47.4" N, 105&deg;08'23.1" W, 384 msnm) del Ejido Mecatan con los cultivares Coquette y Hall. Las &uacute;ltimas cuatro huertas con manejo convencional.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Para la obtenci&oacute;n de trips, se utilizaron el derribo y el redeo como t&eacute;cnicas de muestreo de acuerdo a Cambero&#150;Campos <i>et al. </i>(2009), esto con la finalidad de recolectar tanto a los trips presentes en el dosel del &aacute;rbol como a los de la maleza de las huertas. Los insectos recolectados se colocaron en frascos con alcohol et&iacute;lico al 70%. El material biol&oacute;gico recolectado se trasladado al Laboratorio de Entomolog&iacute;a del Departamento de Parasitolog&iacute;a Agr&iacute;cola (DPA) de la Universidad Aut&oacute;noma Agraria Antonio Narro (UAAAN) para su montaje e identificaci&oacute;n. En laboratorio, se separaron los trips adultos en buen estado del resto de los insectos, para luego montarlos de acuerdo a la t&eacute;cnica desarrollada por Johansen&#150;Naime &amp; Mojica&#150;Guzm&aacute;n (1997). La determinaci&oacute;n de las especies, se realiz&oacute; con el apoyo de literatura y utilizando claves taxon&oacute;micas (Johansen&#150;Naime 1983; Johansen&#150;Naime 1987; Mound &amp; Marullo 1996; Soto&#150;Rodr&iacute;guez &amp; Retana&#150;Salazar 2003). Los n&uacute;meros de captura entre huertas y tipo de captura, se compararon a trav&eacute;s de la prueba estadistica Jicuadrada de Pearson (Pearson 1900). Los espec&iacute;menes identificados fueron depositados en la Colecci&oacute;n Nacional de Insectos de la Universidad Aut&oacute;noma de M&eacute;xico, en el Centro de Investigaci&oacute;n en Estructuras Microsc&oacute;picas (CIEMic), Universidad de Costa Rica y en la Colecci&oacute;n de Insectos del Departamento de Parasitolog&iacute;a Agr&iacute;cola, UAAAN, Buenavista, Saltillo, Coahuila, M&eacute;xico,</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>RESULTADOS</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En el <a href="#c1">Cuadro 1</a> se aprecia que durante los 12 meses de muestreo, en las cinco huertas, con las dos t&eacute;cnicas de muestreo, se capturaron un total de 9428 trips (diferentes estadios). Con la t&eacute;cnica de derribo se captur&oacute; el mayor n&uacute;mero (8558) equivalente al 90.7%, mientras que con el redeo solo 870 individuos (9.3%) (<a href="#c1">Cuadro 1</a>); estas proporciones resultaron ser significativamente diferentes (X<sup>2</sup> = 6269.129, gl = 1<i>, p </i>&lt;&lt; 0.001).</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><a name="c1"></a></font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><img src="/img/revistas/azm/v27n1/a9c1.jpg"></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En la huerta La Carbonera se obtuvo el mayor n&uacute;mero de capturas (41.5%), seguida por El Cedro (19.3%), Tintilagua (17.9%), El Fort&iacute;n (11.8%) y Chapula (9.6%) respectivamente. Estos datos resultaron ser significativamente diferentes (X<sup>2</sup> = 3028.267, gl = 4,p &lt;&lt; 0.001).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Del total de trips recolectados, se montaron e identificaron los adultos en buen estado (980), equivalente al 10.4% del total capturados, resultando de estos 294 individuos con h&aacute;bitos depredadores (30%) (<a href="#c2">Cuadro 2</a>), de los cuales 278 se capturaron mediante el derribo (94.5%) y 16 por redeo (5.5%). El mayor n&uacute;mero de capturas se registr&oacute; en La Carbonera con 81 individuos y el menor en El Cedro (36) (<a href="#c2">Cuadro 2</a>); esta &uacute;ltima, la &uacute;nica huerta con los cultivares Choquette y Hall quedando intermedia Tintilagua con 59, (huerta org&aacute;nica). En el <a href="#c2">Cuadro 2</a> se muestran las 16 especies identificadas, de las cuales siete corresponden a la familia Aeolothripidae, una a Thripidae y ocho a Phlaeothripidae. <i>Franklinothrips vespiformis </i>fue la especie m&aacute;s representada (21.8%), seguida de <i>Leptothrips primigenus </i>(21.4%), y <i>F. orizabensis </i>(19.04%). El resto de las especies tuvieron porcentajes en &aacute;mbitos de 0.34 a 14.62.</font></p>     <p align="center"><font face="verdana" size="2"><a name="c2"></a></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="center"><font face="verdana" size="2"><img src="/img/revistas/azm/v27n1/a9c2.jpg"></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En los &aacute;rboles de las huertas muestreadas, se detect&oacute; la presencia de grandes cantidades de &aacute;caros, de los cuales es posible se alimenta <i>Scolothrips sexmaculatus </i>y las especies de <i>Leptothrips. </i>Se detect&oacute; la presencia de <i>Trybomia brevitubus </i>en bajos porcentajes. Cabe destacar la presencia de cuatro especies nuevas, una perteneciente a <i>Franklinothrips </i>y tres a <i>Leptothrips.</i></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>DISCUSI&Oacute;N</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Estos resultados son similares a los publicados por Cambero&#150;Campos <i>et al. </i>(2009), quienes mencionan la t&eacute;cnica del derribo, como la mejor forma de capturar trips. Mencionan Cambero&#150;Campos <i>et al. </i>(2007) a la Carbonera como la huerta que present&oacute; el mayor n&uacute;mero de capturas (40.5 %), estos datos pudieran deberse a que esta huerta se ubica a 1787 msnm, mientras que las huertas restantes se localizan por debajo de los 1400 msnm y es posible que los vientos a esa altitud propician la riqueza de especies seg&uacute;n lo observado por Mound &amp; Marullo (1996).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Las familias encontradas en este trabajo ya hab&iacute;an sido registradas para el aguacate Hass de Nayarit por &Uacute;rias&#150;L&oacute;pez <i>et al. </i>(2007) y Cambero&#150;Campos <i>et al. </i>(2007). Estos &uacute;ltimos autores mencionan a Aeolothripidae, como la m&aacute;s representada con 71.5%, esta familia est&aacute; conformada por 190 especies, la gran mayor&iacute;a depredadoras de &aacute;caros y peque&ntilde;os artr&oacute;podos (Hoddle <i>et al. </i>2008), aunque existen algunas especies que se alimentan de polen (Mound &amp; Marullo 1996). Estos autores tambi&eacute;n mencionan que en las familias Thripidae y Phlaeothripidae existen algunas especies con h&aacute;bitos depredadores.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Mound &amp; Reynaud (2005), proveen una clave para las 14 especies de <i>Franklinothrips </i>reconocidas a nivel mundial. En este g&eacute;nero, tanto los adultos como las larvas son depredadores obligados de peque&ntilde;os artr&oacute;podos y pueden ser observados activamente buscando a su presa (Hoddle 2003a, b). Varios miembros de este g&eacute;nero, son considerados agentes de control biol&oacute;gico exitosos contra trips de inter&eacute;s fitosanitario. Algunas especies parecen ser arb&oacute;reas, viven en las hojas de &aacute;rboles posiblemente en las partes altas del dosel, otras ocurren en arbustos, mientras que <i>F. vespiformis </i>es com&uacute;nmente encontrada a ras de suelo en hierbas peque&ntilde;as (Loomans &amp; Heijboer 1999; Loomans &amp; Vierbergen 1999).</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Hoddle <i>et al. </i>(2008), mencionan que <i>S. sexmaculatus </i>se encuentra particularmente en &aacute;rboles frutales y se considera depredador de &aacute;caros al igual que las especies de <i>Leptothrips, </i>g&eacute;nero muy complejo considerado de <i>Haplothrips </i>por Stannard (1957). Johansen&#150;Naime (1987) realiz&oacute; la revisi&oacute;n taxon&oacute;mica de 41 especies de <i>Leptothrips </i>en el Continente Americano, de la cuales 22 fueron nuevas, de las que se incluyen en este trabajo: <i>L. astutus, L. obesus, L. primigenus </i>y <i>L. longicapitis. </i>La principal dificultad que se presenta para estudiar la biolog&iacute;a de las especies de <i>Leptothrips, </i>se deriva de la escasez de individuos inmaduros en estado natural.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">En cuanto a <i>Trybomia brevitubus </i>existe poca informaci&oacute;n sobre su actividad depredadora, mencionada por Johansen&#150;Naime <i>et al. </i>(2007) como visitadora activa de agallas de <i>Trioza anceps </i>(Tuthill) en follaje de aguacate mexicano.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Estos nuevos hallazgos, enriquecen la informaci&oacute;n de la fauna mexicana de Thysanoptera, e indican que a&uacute;n hay regiones con gran cantidad de especies nuevas que podr&iacute;an tener importancia en el desarrollo de controles biol&oacute;gicos, como es el caso de estas cuatro especies, las cuales deben estudiarse m&aacute;s a fondo en su biolog&iacute;a y ecolog&iacute;a. Lo anterior justifica la necesidad de incentivar en regiones como Nayarit los estudios de biodiversidad y ecolog&iacute;a de estos insectos, tanto por contener especies plaga como depredadoras con potencial en implementar programas de control biol&oacute;gico. Los estudios sobre trips en los estados de la costa del Pac&iacute;fico no son abundantes por lo que es necesario no s&oacute;lo determinar su variabilidad y diversidad, sino los factores ambientales (agroclim&aacute;ticos) y pr&aacute;cticas agr&iacute;colas que afectan su distribuci&oacute;n y riqueza como lo han demostrado Mound &amp; Marullo (1996) para Centroam&eacute;rica.</font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>AGRADECIMIENTOS</b></font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">Los autores agradecen al personal del Laboratorio de Parasitolog&iacute;a de la Universidad Aut&oacute;noma de Nayarit su valioso apoyo para la realizaci&oacute;n de este trabajo. As&iacute; como a los dos &aacute;rbitros an&oacute;nimos que revisaron y mejoraron el manuscrito.</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2">&nbsp;</font></p>     <p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>LITERATURA CITADA</b></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Cambero&#150;Campos, O. J., R. Johansen&#150;Naime, O, Garc&iacute;a&#150;Mart&iacute;nez, C. Carvajal&#150;Cazola, N. Isiordia&#150;Aquino, &amp; M. Cant&uacute;&#150;Sifuentes. </b>2009. Thrips fit&oacute;fagos en huertas de aguacate cv. Hass, en Nayarit, M&eacute;xico. <i>Brenesia, </i>71&#150;72: 61&#150;64.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379167&pid=S0065-1737201100010000900001&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Cambero&#150;Campos, O. J., R. Johansen&#150;Naime, M. Soto&#150;Hernandez, N. Isiordia&#150;Aquino, O. Ortega&#150;Avalos, &amp; M. Cant&uacute;&#150;Sifuentes. </b>2007. Thysanoptera Asociada a Huertos de Aguacate cv. Hass en el Municipio de Xalisco Nayarit, M&eacute;xico. <i>In: </i>Entomolog&iacute;a Mexicana. <i>Memorias del Congreso de Entomolog&iacute;a, </i>6: 1355&#150;1359.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379169&pid=S0065-1737201100010000900002&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Dughetti, A. C. </b>1990. <i>Evoluci&oacute;n de insecticidas en el control de trips de la cebolla. </i>EEA.INTA Hilario Ascasubi. Informe T&eacute;cnico. No. 34, 10 p.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379171&pid=S0065-1737201100010000900003&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>FAOSTAT. </b>2008. Database results. (En l&iacute;nea). Consultada 13 de Marzo 2010. Disponible en: <a href="http://faostat.fao.org/site/567/DesktopDefault.aspx?PageID=567#ancor" target="_blank">http://faostat.fao.org/site/567/DesktopDefault.aspx?PageID=567#ancor</a>.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379173&pid=S0065-1737201100010000900004&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Gonz&aacute;lez&#150;Hern&aacute;ndez, H., R. Johansen&#150;Naime, C. L. Gasca, A. Equihua&#150;Mart&iacute;nez, A. Salinas, E. Estrada, F. Dur&aacute;n, &amp; A. Valle. </b>2000. Plagas del aguacate pp: 117&#150;121. <i>In: </i>Daniel T&eacute;liz (ed). <i>El Aguacate y su Manejo Integrado. </i>Editorial Mundi Prensa M&eacute;xico, S. A. de C. V. M&eacute;xico.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379175&pid=S0065-1737201100010000900005&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Hoddle, M. S. </b>2003a. Predation behaviours of <i>Franklinothrips orizabensis </i>(Thysanoptera: Aeolothripidae) towards <i>Scirtothrips perseae </i>and <i>Heliothrips haemorroidalis </i>(Thysanoptera: Thripidae). <i>Biological Control, </i>27: 323&#150;328.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379177&pid=S0065-1737201100010000900006&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Hoddle, M. S. </b>2003b .The effect of prey species and environmental complexity on the functional response of <i>Franklinothrips orizabensis: </i>a test of the fractal foraging model. <i>Ecological Entomology, </i>28: 309&#150;318.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379179&pid=S0065-1737201100010000900007&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Hoddle, M. S., L. A. Mound, &amp; D. Paris. </b>2008. <i>Thrips of California. </i>CBIT Publishing, Queensland. (En l&iacute;nea). Consultada 20 de febrero 2010. Disponible en: <a href="http://keys.lucidcentral.org/keys/v3/thrips_of_california/Thrips_of_California.html" target="_blank">http://keys.lucidcentral.org/keys/v3/thrips_of_california/Thrips_of_California.html</a></font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379181&pid=S0065-1737201100010000900008&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Johansen&#150;Naime, R. M. </b>1983. Nuevos estudios acerca del mimetismo en el g&eacute;nero <i>Franklinothrips </i>Back (Insecta: Thysanoptera) en M&eacute;xico, <i>Anales del Instituto de Biolog&iacute;a </i>UNAM. <i>Serie Zoolog&iacute;a, </i>53: 133&#150;156.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379182&pid=S0065-1737201100010000900009&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Johansen&#150;Naime, R. M. </b>1987. El g&eacute;nero <i>Leptothrips </i>Hood, 1909 (Thysanoptera: Phlaeothripidae) en el Continente Americano. Su sistem&aacute;tica, filogenia, biogeograf&iacute;a, biolog&iacute;a, conducta y ecolog&iacute;a. <i>Monograf&iacute;as del Instituto de Biolog&iacute;a. </i>UNAM,.3: 1&#150;246.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379184&pid=S0065-1737201100010000900010&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Johansen&#150;Naime, R. M., A. Mojica&#150;Guzm&aacute;n, H. Gonz&aacute;lez&#150;Hern&aacute;ndez, A. R. Valle de la Paz, E. L. Casta&ntilde;eda&#150;Gonz&aacute;lez, G. &Aacute;vila&#150;Quezada,  &amp; C. M. Sosa&#150;Torres. </b>2007. Trips asociados con el aguacate en M&eacute;xico. pp. 134&#150;153. <i>In: </i>T&eacute;liz, M. y Mora, A. (Eds). <i>El aguacate y su manejo integrado. </i>Mundiprensa. M&eacute;xico.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379186&pid=S0065-1737201100010000900011&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Johansen&#150;Naime, R. M. &amp; A. Mojica&#150;Guzm&aacute;n. </b>1997. Importancia agr&iacute;cola de los thrips. In: <i>Manual sobre entomolog&iacute;a y acarolog&iacute;a aplicada </i>del 22 al 24 de mayo. UPAEP, Puebla, Pue. SME&#150;UPAEP. pp. 11&#150;18.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379188&pid=S0065-1737201100010000900012&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Kirk, W. D. J. </b>1997. Feeding. pp: 119&#150;174. <i>In: </i>T. Lewis (Ed.). <i>Thrips as a Crop Pest. </i>CAB International, Wallingford, Oxon.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379190&pid=S0065-1737201100010000900013&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Lacasa, A.  &amp; J. M. Llorens. </b>1998. <i>Trips y su control biol&oacute;gico </i>(II). Pisa Ed., Alicante, pp 312.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379192&pid=S0065-1737201100010000900014&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Loomans, A. J. M.  &amp; G. Vierbergen. </b>1999. <i>Franklinothrips: </i>perspectives for greenhouse pest control. <i>Bulletin IOBC/WPRS, 22: </i>157&#150;190.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379194&pid=S0065-1737201100010000900015&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Loomans, A. J. M. &amp; A. Heijboer. </b>1999. <i>Franklinothrips vespiformis </i>(Crawford): a polyphagous predator preying on thrips eggs. <i>Proceedings of the section Experimental and Applied Entomology of the Netherlands Entomological Society (N.E.V.), </i>10: 143&#150;150.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379196&pid=S0065-1737201100010000900016&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Mound, L. A. &amp; R. Marullo. </b>1996. The thrips of central and south America: an introduction (Insecta; Thysanoptera). <i>Memoirs on Entomology International. </i>6: 1&#150;487.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379198&pid=S0065-1737201100010000900017&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Mound, L. A. &amp; P. Reynaud. </b>2005. <i>Franklinothrips; </i>a pantropical Thysanoptera genus of ant&#150;mimicking obligate predators (Aeolothripidae). <i>Zootaxa, </i>864: 1&#150;16.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379200&pid=S0065-1737201100010000900018&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Pearson, K. </b>1900. On the criterion that a given system of deviations from the probable in the case of a correlated system of variables is such that it can be reasonably supposed to have arisen from random sampling. <i>Philosophical Magazine, </i>50: 157&#150;175.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379202&pid=S0065-1737201100010000900019&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Sabelis, M. W. &amp; P. C. J. Van Rijn. </b>1997. Predation by Insects and Mites. pp: 259&#150;354. <i>In: </i>T. Lewis (Ed.). <i>Thrips as a Crop Pest. </i>CAB International, Wallingford, Oxon.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379204&pid=S0065-1737201100010000900020&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>SIAP. </b>2009. (En l&iacute;nea). Consultada 20 de Abril 2010. Disponible en: <a href="http://reportes.siap.gob.mx/Agricola_siap/ResumenProducto.do?producto=600&invitado=true&ciclo=3" target="_blank">http://reportes.siap.gob.mx/Agricola_siap/ResumenProducto.do?producto=600&amp;invitado=true&amp;ciclo=3</a></font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379206&pid=S0065-1737201100010000900021&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Soto&#150;Rodr&iacute;guez. G. A. &amp; A. P. Retana&#150;Salazar. </b>2003. Clave ilustrada para los g&eacute;neros de Thysanoptera y especies de <i>Frankliniella </i>presentes en cuatro zonas hort&iacute;colas en Alajuela, Costa Rica. <i>Agronom&iacute;a Costarricense, </i>27: 55&#150;68.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379207&pid=S0065-1737201100010000900022&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>Stannard, L. J. </b>1957. The phylogeny and classification of the North American genera of the sub&#150;order Tubulifera (Thysanoptera). <i>Illinois Biological Monographs, </i>25: 1&#150;200.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379209&pid=S0065-1737201100010000900023&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>     <!-- ref --><p align="justify"><font face="verdana" size="2"><b>&Uacute;rias&#150;L&oacute;pez, M. A., S. Salazar&#150;Garc&iacute;a, R. Johansen&#150;Naime. </b>2007. Identificaci&oacute;n y fluctuaci&oacute;n poblacional de especies de trips (Thysanoptera) en aguacate 'hass' en Nayarit, M&eacute;xico. <i>Rev. Chapingo. Serie horticultura, </i>13: 49&#150;54.    &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=379211&pid=S0065-1737201100010000900024&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --></font></p>      ]]></body><back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Cambero-Campos]]></surname>
<given-names><![CDATA[O. J.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[García-Martínez]]></surname>
<given-names><![CDATA[O]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Carvajal-Cazola]]></surname>
<given-names><![CDATA[C.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Isiordia-Aquino]]></surname>
<given-names><![CDATA[N.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Cantú-Sifuentes]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Thrips fitófagos en huertas de aguacate cv. Hass, en Nayarit, México]]></article-title>
<source><![CDATA[Brenesia]]></source>
<year>2009</year>
<volume>71-72</volume>
<page-range>61-64</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Cambero-Campos]]></surname>
<given-names><![CDATA[O. J.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Soto-Hernandez]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Isiordia-Aquino]]></surname>
<given-names><![CDATA[N.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Ortega-Avalos]]></surname>
<given-names><![CDATA[O.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Cantú-Sifuentes]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Thysanoptera Asociada a Huertos de Aguacate cv. Hass en el Municipio de Xalisco Nayarit, México]]></article-title>
<source><![CDATA[Entomología Mexicana. Memorias del Congreso de Entomología]]></source>
<year>2007</year>
<volume>6</volume>
<page-range>1355-1359</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Dughetti]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. C.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Evolución de insecticidas en el control de trips de la cebolla]]></article-title>
<source><![CDATA[]]></source>
<year>1990</year>
<volume>34</volume>
<page-range>10</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>FAOSTAT</collab>
<source><![CDATA[Database results]]></source>
<year>2008</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[González-Hernández]]></surname>
<given-names><![CDATA[H.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Gasca]]></surname>
<given-names><![CDATA[C. L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Equihua-Martínez]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Salinas]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Estrada]]></surname>
<given-names><![CDATA[E.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Durán]]></surname>
<given-names><![CDATA[F.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Valle]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Plagas del aguacate]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[Téliz]]></surname>
<given-names><![CDATA[Daniel]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[El Aguacate y su Manejo Integrado]]></source>
<year>2000</year>
<page-range>117-121</page-range><publisher-name><![CDATA[Editorial Mundi Prensa México, S. A. de C. V.]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Hoddle]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. S.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Predation behaviours of Franklinothrips orizabensis (Thysanoptera: Aeolothripidae) towards Scirtothrips perseae and Heliothrips haemorroidalis (Thysanoptera: Thripidae)]]></article-title>
<source><![CDATA[Biological Control]]></source>
<year>2003</year>
<volume>27</volume>
<page-range>323-328</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B7">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Hoddle]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. S.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[The effect of prey species and environmental complexity on the functional response of Franklinothrips orizabensis: a test of the fractal foraging model]]></article-title>
<source><![CDATA[Ecological Entomology]]></source>
<year>2003</year>
<volume>28</volume>
<page-range>309-318</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B8">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Hoddle]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Mound]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Paris]]></surname>
<given-names><![CDATA[D.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Thrips of California]]></source>
<year>2008</year>
<publisher-loc><![CDATA[Queensland ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[CBIT Publishing]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B9">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Nuevos estudios acerca del mimetismo en el género Franklinothrips Back (Insecta: Thysanoptera) en México]]></article-title>
<source><![CDATA[Anales del Instituto de Biología UNAM. Serie Zoología]]></source>
<year>1983</year>
<volume>53</volume>
<page-range>133-156</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B10">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[El género Leptothrips Hood, 1909 (Thysanoptera: Phlaeothripidae) en el Continente Americano. Su sistemática, filogenia, biogeografía, biología, conducta y ecología]]></article-title>
<source><![CDATA[Monografías del Instituto de Biología]]></source>
<year>1987</year>
<volume>3</volume>
<page-range>1-246</page-range><publisher-name><![CDATA[UNAM]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B11">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Mojica-Guzmán]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[González-Hernández]]></surname>
<given-names><![CDATA[H.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Valle de la Paz]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. R.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Castañeda-González]]></surname>
<given-names><![CDATA[E. L.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Ávila-Quezada]]></surname>
<given-names><![CDATA[G.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Sosa-Torres]]></surname>
<given-names><![CDATA[C. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Trips asociados con el aguacate en México]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[Téliz]]></surname>
<given-names><![CDATA[M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Mora]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[El aguacate y su manejo integrado]]></source>
<year>2007</year>
<page-range>134-153</page-range><publisher-name><![CDATA[Mundiprensa]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B12">
<nlm-citation citation-type="confpro">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Mojica-Guzmán]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Importancia agrícola de los thrips]]></article-title>
<source><![CDATA[]]></source>
<year>1997</year>
<conf-name><![CDATA[ Manual sobre entomología y acarología aplicada]]></conf-name>
<conf-loc>Puebla Pue</conf-loc>
<page-range>11-18</page-range><publisher-name><![CDATA[SMEUPAEP]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B13">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Kirk]]></surname>
<given-names><![CDATA[W. D. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Feeding]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[Lewis]]></surname>
<given-names><![CDATA[T.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Thrips as a Crop Pest]]></source>
<year>1997</year>
<page-range>119-174</page-range><publisher-loc><![CDATA[Wallingford ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[CAB InternationalOxon]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B14">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Lacasa]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Llorens]]></surname>
<given-names><![CDATA[J. M.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Trips y su control biológico]]></source>
<year>1998</year>
<page-range>312</page-range><publisher-name><![CDATA[Alicante]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B15">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Loomans]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. J. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Vierbergen]]></surname>
<given-names><![CDATA[G.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Franklinothrips: perspectives for greenhouse pest control]]></article-title>
<source><![CDATA[Bulletin IOBC/WPRS]]></source>
<year>1999</year>
<volume>22</volume>
<page-range>157-190</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B16">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Loomans]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. J. M.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Heijboer]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Franklinothrips vespiformis (Crawford): a polyphagous predator preying on thrips eggs]]></article-title>
<source><![CDATA[Proceedings of the section Experimental and Applied Entomology of the Netherlands Entomological Society (N.E.V.)]]></source>
<year>1999</year>
<volume>10</volume>
<page-range>143-150</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B17">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Mound]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Marullo]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[The thrips of central and south America: an introduction (Insecta; Thysanoptera)]]></article-title>
<source><![CDATA[Memoirs on Entomology International]]></source>
<year>1996</year>
<volume>6</volume>
<page-range>1-487</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B18">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Mound]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Reynaud]]></surname>
<given-names><![CDATA[P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Franklinothrips; a pantropical Thysanoptera genus of ant-mimicking obligate predators (Aeolothripidae)]]></article-title>
<source><![CDATA[Zootaxa]]></source>
<year>2005</year>
<volume>864</volume>
<page-range>1-16</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B19">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Pearson]]></surname>
<given-names><![CDATA[K.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[On the criterion that a given system of deviations from the probable in the case of a correlated system of variables is such that it can be reasonably supposed to have arisen from random sampling]]></article-title>
<source><![CDATA[Philosophical Magazine]]></source>
<year>1900</year>
<volume>50</volume>
<page-range>157-175</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B20">
<nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Sabelis]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. W.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Van Rijn]]></surname>
<given-names><![CDATA[P. C. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Predation by Insects and Mites]]></article-title>
<person-group person-group-type="editor">
<name>
<surname><![CDATA[Lewis]]></surname>
<given-names><![CDATA[T.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Thrips as a Crop Pest]]></source>
<year>1997</year>
<page-range>259-354</page-range><publisher-loc><![CDATA[Wallingford ]]></publisher-loc>
<publisher-name><![CDATA[CAB InternationalOxon]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B21">
<nlm-citation citation-type="">
<collab>SIAP</collab>
<source><![CDATA[]]></source>
<year>2009</year>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B22">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Soto-Rodríguez]]></surname>
<given-names><![CDATA[G. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Retana-Salazar]]></surname>
<given-names><![CDATA[A. P.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Clave ilustrada para los géneros de Thysanoptera y especies de Frankliniella presentes en cuatro zonas hortícolas en Alajuela, Costa Rica]]></article-title>
<source><![CDATA[Agronomía Costarricense]]></source>
<year>2003</year>
<volume>27</volume>
<page-range>55-68</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B23">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Stannard]]></surname>
<given-names><![CDATA[L. J.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[The phylogeny and classification of the North American genera of the sub-order Tubulifera (Thysanoptera)]]></article-title>
<source><![CDATA[Illinois Biological Monographs]]></source>
<year>1957</year>
<volume>25</volume>
<page-range>1-200</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B24">
<nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Úrias-López]]></surname>
<given-names><![CDATA[M. A.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Salazar-García]]></surname>
<given-names><![CDATA[S.]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Johansen-Naime]]></surname>
<given-names><![CDATA[R.]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Identificación y fluctuación poblacional de especies de trips (Thysanoptera) en aguacate 'hass' en Nayarit, México]]></article-title>
<source><![CDATA[Rev. Chapingo. Serie horticultura]]></source>
<year>2007</year>
<volume>13</volume>
<page-range>49-54</page-range></nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
